Terug
AI
Business experiment design

AI-experimenten voor innovatie

Wij experimenteren wekelijks met AI voor innovatie, in alle fasen van innovatie. Van klantonderzoek en conceptontwikkeling tot validatie en pilotontwerp. Wat werkt, en wat (nog) niet?

Experiment 9: Welke AI-tool bedenkt de beste concepten?

De beste keuze voor creatieve conceptontwikkelaars

Datum: 22 mei 2026
Door: Melvin Sterk

Het bedenken van nieuwe concepten kan lastig zijn. Omdat je alleen bent, je creativiteit even op is, of omdat diep nadenken gewoon instant hoofdpijn oplevert. Dan wil je natuurlijk gebruikmaken van de kracht van AI.

 

Ik moet toegeven,
als conceptontwikkelaar grijp ik zelf ook weleens naar AI. Maar welke tool kun je dan het beste gebruiken? Ik deed een experiment en liet ChatGPT, Gemini en Claude een creatief concept maken met dezelfde prompt.

De concepten beoordeelde ik vervolgens op 5 criteria:

  1. begrip van het probleem,
  2. kwaliteit van de oplossing,
  3. doorgronden van de doelgroep,
  4. de specificiteit van de voordelen en
  5. de kwaliteit van de waardepropositie.

 

Dit is wat ik leerde

  • Claude scoorde het beste op begrip van het probleem. Zo gebruikte hij correcte cijfers ter onderbouwing en bleef hij weg bij eigen interpretatie.
  • Claude liet de oplossing ook het beste aansluiten op de doelgroep. En hij gaf concrete invulling aan elk onderdeel van de oplossing. Geen hoogover fluff.
  • Claude koos voor een specifieke doelgroep door keuzes te maken in leeftijd, woonplaats en inkomen. Sterk, want als je specifiek voor die doelgroep een oplossing ontwerpt is de kans groter op een fit.
  • Alle tools scoorden een dikke onvoldoende op de voordelen, omdat ze het belangrijkste voordeel niet noemden.
  • ChatGPT schreef de beste waardepropositie, omdat zowel de oplossing, als de doelgroep en het belangrijkste voordeel er in stonden.

 

Tip voor innovatiemanagers
Qua creativiteit vind ik alle tools ondermaats presteren. Mijn advies: als je concepten ontwikkelt, brainstorm dan eerst zelf. Kom je er niet uit en wil je meer dan een cool concept? Vraag dan Claude.

PS. Wil je jouw sterke concepten ontwikkelen zonder paracetamol? Bekijk dan onze training conceptontwikkeling.

 


 

Experiment 8: Snelle strategiecheck met Gemini

Kritische blik met een muisklik

Datum: 8 mei 2026
Door: Melvin Sterk

Soms is het lekker als er iemand even kritisch meedenkt als je iets maakt. Ik vind dit het fijnst met een collega. Door even te sparren kom ik snel tot scherpe nieuwe inzichten.

 

Kritische blik
Zo werkte ik vorige week aan 3 out-of-the-box concepten voor een familiebedrijf. Omdat ik weet dat je als maker altijd een stuk van je eigen subjectiviteit in een concept stopt, dat maakt het namelijk creatief, zocht ik toch naar een kritische blik.

Maar er was geen collega om mee te sparren. Ik besloot Gemini om hulp te vragen. Snel uploadde ik de 3 bestudeerde strategiedocumenten en prompte: welke concepten gaan voor dit bedrijf absoluut niet werken?

 

3 dingen
Gemini antwoordde 3 dingen: 1) concepten waarbij winstmaximalisatie op korte termijn de bovenhand voert, 2) concepten waarbij de kracht van de mens niet centraal staat, en 3) concepten die de verdere adoptie van AI verhinderen.

Met dit inzicht keek ik opnieuw naar mijn concepten. Of ik ze nog steeds sterk vond? Na 3 ‘kleine’ correcties wel.

 

Mijn tip: ontwikkel je nieuwe concepten? Doe met Gemini een snelle strategiecheck. Zo vergroot je de kans op een juichende directie bij je volgende pitch.

 

Liever sparren met de specialist? Bekijk of onze 1-op-1 coaching iets voor je is.

 


 

Experiment 7: Risico-analyse met AI als VAR? Best handig.

Ontdek jouw eigen blinde vlekken met AI 

Datum: 10 april 2026
Door: Melvin Sterk

Bij het opzetten van pilots is een goede risico-analyse cruciaal. Zo maakte ik er recent een voor de pilot Parkeerhub Zorg en Welzijn. In 6 maanden onderzoeken we of parkeren aan de rand van de stad, in combinatie met een deelfiets, een goede mobiliteitsoplossing is voor zorgmedewerkers. Met Amsterdam als speelveld.

 

AI als VAR
Na een workshop van 2 uur met 5 spelers uit het innovatieteam dacht ik dat we alle risico’s wel in kaart hadden. Het tegendeel bleek waar. Toen ik Gemini het pilotplan gaf en vroeg: ‘Welke risico’s mis ik nog?’, kreeg ik er nog 8, waarvan 4 cruciaal. Bijvoorbeeld zorgdiensten die vaak uitlopen, waardoor parkeer-reserveringen verlopen. Een snelle analyse en heerlijk advies van AI als VAR.

Wil jij ook blinde vlekken ontdekken in jouw risico-analyse? Gebruik deze 5 stappen:

  1. Maak eerst je eigen risico-analyse
  2. Upload je concept of pilotplan in Gemini
  3. Vraag Gemini om een risico-analyse
  4. Doe een kritische analyse, je blijft zelf de scheidsrechter
  5. Selecteer belangrijke gemiste risico’s en completeer je eigen analyse

 

Doe jij mee aan ons AI onderzoek?
We zijn benieuwd hoe jij waarde uit AI haalt. Wil jij meedoen aan ons onderzoek via een interview van 30 minuten? Mail Melvin

 


 

Experiment 6: Gemini: tikkie te snel klaar

Test in de praktijk: AI video

Datum: 6 maart 2026
Door: Doris Hoefnagels

Ik ben fan van video voor mijn werk. Zeker als je zoiets abstracts als een dienst concreet en communiceerbaar wil maken. Daarnaast gebruik ik video om een eerste test te doen van de customer journey en als wervingsvideo voor testpersonen.

Toch vroeg ik me af: kun je dit soort video’s tegenwoordig niet beter met AI genereren in plaats van met het ouderwetse handje?

 

De test
Ik testte het uit voor een innovatieprogramma waar ik momenteel aan werk: De Parkeerhub Zorg en Welzijn in Amsterdam. Dit is een parkeerplek aan de rand van de stad waar zorgmedewerkers hun auto parkeren om het laatste stuk naar hun werk te fietsen. Goed voor de bereikbaarheid van de stad.

Ik schreef met mijn collega Eline de Graaff een script, nam de video op en bewerkte de video de volgende dag. Daarna gaven we Gemini het script en de opdracht om een video te maken. Vervolgens vergeleken we de 2 video’s.

Mijn conclusie? Mijn eigen video is gewoon beter, en dit is waarom.

 

Te kort
Gemini maakt te korte video’s, want Gemini perst het hele concept in 8 seconden. Wil je langer? Dan moet je losse clips genereren en aan elkaar plakken. Maar met maar 3 credits per dag op een pro-account verlies je alle snelheid.

Ik moet toegeven dat de essentie erin zit: reserveren, parkeren en fietsen. Maar mijn eigen video van 1 minuut geeft een veel rijker en gedetailleerder beeld van het concept. Dit wekt gewoon meer vertrouwen.

 

Gucci zonnebril
De video van Gemini is zo echt als een Gucci zonnebril op de markt in Bangkok. Het lijkt op het eerste gezicht te kloppen totdat je de beelden stilzet. In de video van Gemini zag ik ineens een autodeur die verkeerd om gemonteerd was.

Verder was de zorgmedewerker super stereotiep afgebeeld: in een blauw shirt met een stethoscoop om haar nek. Overigens fietste ze bijna de gracht in. Ik denk dat als de doelgroep merkt dat het nep is, het vertrouwen instant weg is. Wij filmden op echte hublocaties met echte deelfietsen. Dan denk je sneller: “That could be me.”

 

Gemini waardeloos?
Is een video van Gemini dan waardeloos? Nee, als je in de vroege fase van ideegeneratie, bijvoorbeeld net na een brainstormsessie, dan kun je jouw concept snel van concept naar bewegend beeld brengen. Om hier met je team kritisch op te reflecteren.

Maar als je én compleet wilt visualiseren, én correct, én je wilt ook nog testpersonen werven? Ga dan voor het ouderwetse handwerk.

Gemini is dan toch een tikkie te snel klaar.

 

Doe jij mee aan ons AI onderzoek?
We zijn benieuwd hoe jij waarde uit AI haalt. Wil jij meedoen aan ons onderzoek via een interview van 30 minuten? Mail Melvin.

 


 

Experiment 5: Kan ChatGPT een klant interviewen?

Onvervulde klantbehoeften ontdekken: de test

Datum: 20 februari 2026
Door: Melvin Sterk

Laten we eerlijk zijn. Als je wilt weten of iets werkt, test het dan. Deze week was ik benieuwd: Kan ChatGPT een klant interviewen om onvervulde behoeften te ontdekken? Dus vroeg ik Chat om mij te interviewen over mijn avondje uit naar een comedyshow.

 

Chat schiet met hagel
Het eerste wat opviel is dat Chat met hagel schiet. Na de geprompte startvraag ‘Kan je me meer vertellen over de laatste keer dat je naar een comedyshow bent geweest?’, voegde Chat in een ademteug 3 vragen toe: 1) ‘Hoe begon je avond?’ 2) Hoe voelde je je onderweg? 3) Hoe was de sfeer?’

Het gevolg is dat ik niet wist op welke vraag ik antwoord moest geven. Nadat ik gefrustreerd 2 keer vroeg ‘waarom stel je me 3 vragen tegelijk?’ gaf ik het op en besloot ik gewoon maar iets te vertellen.

 

Chat reageert, maar niet echt
Daarnaast vindt Chat het lastig om een natuurlijk gesprek te voeren. Toen ik zei dat ik het parkeren stressvol vond, reageerde Chat ‘Dat klinkt als stressvol gedoe’. Net toen ik daar wat meer over wilde vertellen, nam Chat het gesprek alweer over met de vraag: ‘En toen je binnenkwam, hoe was de organisatie?’ Ik kreeg het gevoel dat Chat niet echt naar mij luisterde. Hierdoor haakte ik af.

 

Chat is snel, maar zonder resultaat
Het lukte Chat niet om een onvervulde behoefte te ontdekken via verdiepende vragen. Op mijn antwoord ‘de zaal was wel heel groot’ vroeg Chat ‘hoe was het geluid daardoor en de sfeer?’ Maar toen ik antwoord gaf zei Chat na 2,5 minuut: ‘Bedankt, ik weet genoeg.’

Bedankt Chat, maar ík weet genoeg.

 

Wat jij hiermee kan als innovatiemanager?
Voorlopig zeg ik: gebruik Chat niet als vervanger van een menselijke interviewer. Het kan natuurlijk zijn dat andere AI-tools dit beter kunnen. Ik weet wel: je kan het goed gebruiken om een concept interviewscript te genereren. Op deze manier versnel je toch jouw interviewproces.

 

Doe jij mee aan ons AI onderzoek?
We zijn benieuwd hoe jij wel waarde uit AI haalt. Dus wil jij meedoen aan ons onderzoek via een interview van 30 minuten? Mail Melvin.

 


 

Experiment 4: Kan Gemini een professionele stakeholderanalyse maken?

Alle cruciale stakeholders in beeld

Datum: 30 januari
Door: Melvin Sterk

Wist je dat meer dan 30% van alle innovatieprojecten faalt door slecht stakeholdermanagement? Dat kun jij beter. Startend bij een doordachte stakeholderanalyse. Omdat ik weet dat dit een intensieve klus is, vroeg ik me af: kan Gemini een professionele stakeholderanalyse maken?

 

Testing time!
Ik pakte een recent afgerond innovatieprogramma erbij over een zorginstelling die meer zij-instromers wilde opleiden. Ik gaf mijn vriend Gemini dezelfde input om een stakeholderanalyse te maken: een programmabeschrijving, de website en andere interne documenten. Dit zijn mijn 3 inzichten.

 

Inzicht 1: Gemini ziet andere stakeholders
Gemini vond, net als ik, 30 stakeholders. Wat opviel was dat Gemini enkele cruciale stakeholders, zoals praktijkondersteuners, had gemist. Daarnaast benoemde hij ook irrelevante stakeholders, zoals het UWV. Maar Gemini verraste mij juist weer met cruciale stakeholders die ik had gemist. Zoals de familie van cliënten.

 

Inzicht 2: Goede inschatting invloed & interesse
Gemini was opvallend goed in het bepalen van de invloed en interesse per stakeholder. Zo plotte hij de locatiemanager, directie en werkbegeleiders hoog en teams op andere locaties laag. Net als ik. Dikke voldoende dus.

 

Inzicht 3: Voor de hand liggende stakeholder interventies
Tot slot vroeg ik Gemini naar ideeën voor versnellende stakeholder interventies. Daarop gaf hij geen thuis. Toch waren de interventies wel bruikbaar. Gemini vond het bijvoorbeeld een goed idee om de locatiemanager wekelijks bij het koffiezetapparaat bij te praten. Slim, want precies daar zat weerstand in het programma.

 

Tip voor gebruik van Gemini
Dus, kan Gemini een professionele stakeholderanalyse maken? Niet alleen. Dus doe het samen en gebruik Gemini vooral als validatie van je eigen analyse. Skip je Gemini, kan het zomaar zo zijn dat je een cruciale stakeholder mist en jouw project bij die 30% hoort. Jij hoort bij die 70% toch?

 

Onderzoek: hoe haal jij waarde uit AI?
We zijn benieuwd hoe andere innovatiemanagers waarde halen uit AI. Daarom gaan we een verzameling maken van de beste AI value cases. Wil jij meedoen aan dit onderzoek? Mail Melvin voor een interview van 30 minuten.

 


 

Experiment 3: Klantonderzoek - Hoe je met AI je klant beter begrijpt

Ken jij de top 100 woorden van jouw klant?

Datum: 16 januari
Door: Melvin Sterk

Mateloos frustrerend toch? Als een klant reageert met ‘ik heb geen idee wat jouw idee precies inhoudt.’ Heb jij je best gedaan om jouw idee zo simpel mogelijk op te schrijven, en toch ziet je klant de waarde niet.

De les: jouw woorden zijn niet altijd de woorden van je klant. Ik vroeg me af: kan ik met AI achterhalen in welke woorden mijn klant praat? Het antwoord is ja. Laat me je vertellen hoe ik dit testte.

 

De top 100 van Gemini
Ik interviewde 10 innovatiemanagers en voerde de transcripties geanonimiseerd aan Gemini. Gemini genereerde een top 100 met de meest voorkomende woorden. Wat opvalt is dat het woord directie als stakeholder het meest genoemd werd.

Dus veranderde ik de introtekst op onze eventpagina voor Future Friday:

  • De oude tekst: ‘Als innovatiemanager ken je het vast wel: onverwachte weerstand van stakeholders die je projecten vertragen of zelfs stoppen.’
  • De nieuwe tekst: ‘Als innovatiemanager ken je het vast wel: onverwachte weerstand van stakeholders die je projecten vertragen of zelfs stoppen. Denk bijvoorbeeld aan je directie of eindgebruikers.’

En dit is nog maar een simpel voorbeeld van het gebruik van de top 100 woorden. Als je een paar stappen verder denkt, dan kun je hier nog veel meer waarde uit halen door de woorden te verwerken in commerciële voorstellen, productbeschrijvingen en de beschrijving van je productvoordelen. Heerlijk herkenbaar voor je klant.

 

Tip: haal meer uit je klantgesprekken
Als je toch al klanten spreekt voor onderzoek, dan is het een kleine moeite om dit gesprek op te nemen en door Gemini te laten analyseren op veelgebruikte woorden.

 

Onderzoek: hoe haal jij waarde uit AI?
We zijn benieuwd hoe innovatiemanagers waarde halen uit AI. Dus wil jij meedoen aan het onderzoek en onze verzameling AI use cases ontvangen? Mail Melvin voor een interview van 30 minuten.

 


 

Experiment 2: Klantonderzoek - Hoe goed is AI in data-analyse van interviews?

Datum: 19 december 2025
Door: Melvin Sterk

Je kunt AI voor veel dingen gebruiken. Een tekst schrijven, een tekst editen, als brainstormmaatje. Maar hoe goed is AI eigenlijk in data-analyse van interviews? Uit mijn A/B-test blijkt dat zowel de toolkeuze als jouw aanpak beslissend is. 

 

Opzet test
Mijn test zag er als volgt uit. Ik interviewde een innovatiemanager over zijn uitdagingen bij het ontwikkelen van een innovatiestrategie. Daarna liet ik de AI-tool Transkriptor een transcriptie maken. Vervolgens analyseerde ik het transcript zelf, en gaf daarna de beurt aan ChatGPT Pro en Dovetail.

 

De resultaten
Wat opvalt is dat zowel ChatGPT Pro als Dovetail minder inzichten vonden en ook minder thema’s. Maar wat vooral opviel was dat ChatGPT Pro 10 fouten maakte in de analyse in de vorm van gemiste of foutieve inzichten.

 

Verkeerd label
Neem deze quote: “Ik nam de directie wel goed mee, maar kreeg later de deksel op mijn neus van het middenmanagement. Zij gaven aan niet goed te zijn meegenomen en zien niet hoe dit hun werk beter maakt.’’

ChatGPT Pro labelde dit als:

“Middenmanagement kritischer dan verwacht”

Ik labelde dit als:

“Waarde innovatie niet zichtbaar voor middenmanagement”

Eén quote, 2 totaal verschillende betekenissen. Dus gebruik je AI voor data-analyse van interviews? Hier zijn 3 tips.

3 tips voor gebruik van AI voor data-analyse 

  1. Gebruik Dovetail, want deze labelt nauwkeuriger dan ChatGPT Pro
  2. Zet altijd in je prompt: ‘maak geen interpretaties en gebruik volledige quotes’, zo verklein je de kans op hallucinaties (woord van het jaar)
  3. Gebruik AI alleen als je zelf interviewt, want dan kun je de volledigheid en juistheid checken

 


 

Experiment 1: Ideegeneratie: Mens versus Machine

Datum: 5 december 2025
Door: Melvin Sterk

Vorige week las ik een super interessant onderzoek over AI en creativiteit. Volgens dit onderzoek leidt AI aan fixation bias: AI bedenkt veel ideeën, maar deze lijken vaak erg op elkaar. 

Hierdoor vroegen wij ons af: zijn onze innovatieconsultants creatiever dan AI? Tijd voor een wedstrijd: mens versus machine. We gaven Gemini en innovatieconsultants Sanne en Eline dezelfde opdracht:

‘‘Bedenk in 10 minuten zoveel mogelijke verschillende alternatieve toepassingen voor een mondkapje.’’

De uitslag

  • Sanne: 36 ideeën in 15 categorieën
  • Eline: 31 ideeën in 13 categorieën
  • Gemini: 21 ideeën in 8 cateogrieën

Wat opvalt is dat Sanne en Eline meer diverse ideeën bedachten: van een mondkapje als politiek symbool of verstikkend moordwapen, tot een cadeau voor iemand met slechte adem of als kerstbal. AI blijft vooral hangen in functionele toepassingen, en viert duidelijk geen kerst.

Hoe fixen we die fixation bias van AI? Als je Gemini limiteert is de kans groter dat hij beter presteert. Door onderstaande prompt toe te voegen ging de diversiteit van ideeën radicaal omhoog. Van 8 categorieën naar 17:

‘‘Bedenk zoveel mogelijk diverse categorieën. Bedenk maximaal 30 ideeën.’’

Mens + machine
Ga je binnenkort aan de slag met het bedenken van een innovatief concept? Haal dan eerst de maximale creativiteit uit jezelf. Verrijk je eigen ideeën daarna met AI. Let er dan wel op dat je een prompt gebruikt met een beperking. Dan is het niet meer mens versus machine, maar mens + machine.

Melvin Sterk

Melvin is innovatieconsultant en onderzoeker. Met zijn methodische aanpak en scherpe observaties brengt hij onvervulde klantbehoeften in kaart en valideert hij nieuwe concepten.

Innovatieversnellers voor leiders met lef

Onze innovatieprogramma’s